De Mondharpwerkplaats: terugblik

20 juni 2015 op de drempel van midzomerzonnewende in Amersfoort, locatie De War in het voormalig stadsindustriegebied aan rivier de Eem. Een intiem muziekevenement met middag- en avondprogramma met workshops, films, presentaties, optredens van topmondharpspelers, uitwisseling én gemoedelijke atmosfeer. Alles in het teken van de mondharp.

In 1992 was bij opgravingen op de Hof van Amersfoort de grootste hoeveelheid ooit bij elkaar gevonden mondharpjes – acht stuks in een veertiende eeuwse drenkplaats – in de publiciteit gekomen. Deze bijzondere gebeurtenis werd op zaterdag 20 juni 2015 overtroffen door de aanwezigheid van niet minder dan 500! mondharpen in de stad begeleidt door een groep mondharpisten én belangstellenden uit het hele land, van Zeeland, Limburg, de Randstad, Utrecht, Gelderland tot Overijssel. In de Amersfoortse mondharpenhistorie een hoogtepunt. De oudste bezoeker was een 90-jarige muziekinstrumentenmaker in ruste uit Zeist. De opkomst overtrof de verwachtingen van de organisatoren, mede door de korte aanlooptijd van aankondiging voorafgaande aan de Mondharpwerkplaats.

Opening en aan het werk
Danibal – Nederlands bekendste eigentijdse mondharpist en initiator van de Mondharpwerkplaats – opende om 14.00 het evenement in de theaterzaal van de Spullenmannen op het terrein van De War. Enkele bezoekers waren al volledig in de War met metaal, tang, vijl, zaag en aambeeld. De bezoekers gingen na de opening verder actief aan de slag met metaalwerk aan de werktafels onder begeleiding van Steven Stoop, DE mondharpsmid van Nederland. Andere gasten kregen tips van Danibal in de workshop mondharp spelen. De open sfeer zorgde ook voor uitwisseling van deelnemers in beide workshops.

Alleszins een gezellig weerzien tussen een kleine schare mondharpliefhebbers
Voor een aantal mondharpafficionados was de Mondharpwerkplaats een ontmoeting met oude vrienden die elkaar kennen van internationale mondharpfestivals in onder meer Amsterdam, Moskou, Molln, en Jakoetsk. Voor anderen was deze bijeenkomst een eye-opener en stimulans om dieper de wereld van de mondharp in te gaan.

Los van het programma werden her en der wat mondharpen en boeken over mondharpen verkocht. Zo was daar een jongeman die erg content was met een mondharp van Steven Stoop: ‘nu heb ik ook een goed klinkende mondharp!’ Een circa zestigjarige man liet met een tevreden grijns zijn nieuwste aanwinst zien: een Balinese genggong mondharp met trekkoord. Ook werd een Siberische documentaire vertoond over de historie en verspreiding van de mondharp en een documentaire over de Chinese Nuosu Yi mondharpcultuur, die nog steeds doorklinkt op het platteland en op de marktplaatsen van Zuidwest China.

Verder in de War
Terwijl niet enkel de bezoekers, maar ook het programma steeds verder in de War raakte, werd er in de vooravond in buffetvorm een heerlijke vegetarische maaltijd verstrekt met o.a. aubergines, linzen en couscous.

Het avondprogramma bestond uit optredens en presentaties in intieme sfeer, telkens op onderhoudende wijze ingeleid door Maxim Chapochnikov (muzikant, programmamaker en dj) – voor deze gelegenheid – moderator.

Maxim Chapochnikov thump

De variëteit aan mondharpspel liet zich duidelijk horen
De mondharp kan op zoveel verschillende wijzen bespeeld worden – van traditionele stijlen tot eigentijds, en spiritueel tot experimenteel. De stijlen zijn zo verschillend dat je je verbaasd dat het om een en hetzelfde instrument gaat.

Strakke mondharptradities
Sylvain Trias (Frankrijk) deed de kick-off waarbij hij opeenvolgend een veelheid van mondharpen demonstreerde in de strakke lijn van mondharptradities in korte subtiele arrangementen en afsluitend met enkele muziekstukken uit bijna vergeten tradities uit Rajastan in Noordwest-India. ‘De jonge mondharpisten in Rajastan hebben geen waardering meer voor hun oude mondharptradities’, zei Silvain bij de afsluiting van zijn optreden.

Sylvain Trias thumb

Curieuse hoornversterkers en folkloristische melodieën
Harm J. Linsen – representant van de International Jew’s harp Society – gaf uitleg over zijn experimenten met acoestische oud wereldse zelfbouw hoornversterkers (jawsaphones) voor mondharp en liet zijn curieuse apparaten zien en horen. Aansluitend speelde Harm met vakmanschap een folkloristische Noorse melodie en een Engelse folk-tune.

Harm J. Linsen thumb

Excentriek werk 
Coen van Hoboken – muziekinstrumentenbouwer – demonstreerde zijn innovatieve 5-snarige mondharp en ging in op de rol van boventonen in verband met zijn zelf ontworpen instrumenten. Ook gaf Coen uitleg over zijn laatste ontwerp: de chromatische kalimba (van oorsprong Afrikaanse duimpiano).

Coen van Hoboken thumb

Ontraditionele improvisaties
René Paes – nog niet zo lang actief in de mondharpwereld, en niet voor één muzikale stijl te vangen – speelde ontraditionele improvisaties op een Nepalese mondharp en op een in Siberische stijl gemaakte mondharp van Steven Stoop. Volgens één van de luisteraars heeft René zich duidelijk verdiept in toonscherpte en harmonische reeksen die tot de subtiele mogelijkheden van het klankspel kunnen behoren.

Rene Paes thumb

Subliem klankspel
Danibal opende zijn muzikale mondwereld met een techno-achtig werk dat direct onderstreept dat de mondharp een organische synthesizer kan zijn. Bijzondere oudmoderne elektromagnetische experimenten liet Danibal zien en horen met een pulse generator verbonden met een mondharp waarmee hij een audiowereld van Sovjet-Unie-tijdperkachtige SF B-films ten gehore gaf, met associaties aan de theremin. Alom subliem klankspel.

Danibal thumb

Meester van de mondharp
Phons Bakx – de onbetwiste markante Nederlandse meester van de mondharp in al zijn varianten uit Zeeland – wist op animerende wijze zijn indrukwekkend mondharpspel met verhalen te omlijsten. Geen Nederlander evenaart zijn kennis en vaardigheid op het gebied van mondharpspel. Dat bewees Phons met zijn bijdragen, ook al is hij naar eigen zeggen al enkele jaren niet meer zo actief als mondharpist.

Phons Bakx thumb

Afsluitend duet
Danibal en Steven Stoop verzorgden als duo de afsluiting van het avondprogramma. Steven bewees met zijn muzikale bijdragen dat hij niet enkel de smid van het metaalwerk voor de mondharpen is, maar tegelijk ook een voortreffelijk mondharpspeler. Beide mondharpisten speelden goed op elkaar in waarbij Danibal vooral de melodieën vormgaf.

Danibal Steven Stoop thumb Mondharpwerkplaats thumb

Wat participanten na afloop over de Mondharpwerkplaats zeggen:

  • Was zeer de moeite waard. De films vond ik ook leuk om gezien te hebben. Kortom, ik heb de Mondharpwerkplaats erg op prijs gesteld.
  • Het was recht leuk en gezellig, mooie dingen gehoord.
  • Voor mij persoonlijk waren de twee films achtereen over Siberië en Zuid-China te langdradig! Ik kende ze al, en ook heb ik in het verleden regelmatig gewerkt met Siberische mondharpers.
  • Een van de deelnemers is praktisch een buurman van me. Hij woont ongeveer 200 meter verderop. We hadden beiden geen idee.
  • Het was een mooie dag. Helaas heb ik de optredens moeten missen. Ik heb Danibal toch nog horen spelen tijdens zijn workshop. En ik sloot nog op tijd aan bij de workshop van Steven, zodoende heb ik een mooie mondharp aan de dag overgehouden.
  • Ik vond het heel leuk om enkele enthousiaste aanwezigen te ontmoeten, mensen die zich voor mondharpen interesseerden maar die eigenlijk nauwelijks een raakpunt met het instrument hadden. Zulke mensen worden door zo’n evenement wel schoksgewijs verder geholpen, en dat is ook het leuke!
  • De georganiseerde opzet was spontaan, en ook de locatie was amusant, temeer omdat de werkplaats snel veranderde in een gezellig theaterpodium of zoiets.

Volgend jaar
De Mondharpwerkplaats op 20 juni was een uitstekende vingeroefening om in 2016 uit te bouwen in een grotere en internationale context. Wellicht met parallelactiviteiten en onderdelen verspreid over twee dagen.

De War Pioniersplek Amersfoort
De oude fabriek aan de Kleine Koppel – de oudste nog bestaande fabriek in de stad, cultureel erfgoed van Amersfoorts industriële verleden – is uitgegroeid tot een broedplaats van vernieuwende activiteiten die de stad, en zeker de “creatieve economie” niet kan missen.

De War is een broedplek voor kunst, wetenschap, techniek en duurzaamheid. Het huisvest diverse activiteiten.

De War organiseert lezingen, debatten en voorstellingen, heeft een repaircafé en doet aan stadslandbouw en stimulering van het bijenbestand in de stad. Ook heeft De War een Fablab (een 3d-printing plaats).  En De War is en blijft: een kunstenaarscollectief. De plannen van De War gaan nog veel verder. Het merendeel van het complex staat nu leeg, maar in en om De War zijn er velerlei initiatieven die die ruimtes willen gaan gebruiken, zodat er op terreinen als duurzaamheid, innovatie, theater en kunst nog heel veel nieuws te verwachten is in de stad. En dat alles zonder een cent gemeentesubsidie.

De toekomst voor De War
De WAR wil de oude fabriek kopen van de gemeente Amersfoort, om er een duurzame vrijplaats van te maken.

 

 

 

Eco-Tribe Teuge – Oermuziek & Leerplaats mondharp spelen

Zaterdag 27 juni 2015 Eetcafe
Heerlijk biologisch vegetarisch eten, koffie, thee, drankje en Oermuziek. Oermuziek staat voor organische drone-klanken en boventonen met mondharpen uit o.a. Siberië, Nepal, Vietnam, Indonesië, en Mongolië.
Eetcafë: 19.00 uur; aansluitend Oermuziek vanaf circa 20.00 uur.

Zondag 28 juni 2015 Leerplaats Mondharp spelen
De mondharp is een van de oudste muziekinstrumenten. Op een zoemende grondtoon speel je boventonen. Je drijft het geluid aan door een snaar aan te slaan. De klanken resoneren in je mondholte. Daarbij gebruik je adem,lippen, keelspieren en tong. Maak kennis met de klanken van de mondharp tijdens de Leerplaats Mondharp spelen.
De leerplaats start om circa 12.00 uur.

Eco-Tribe Teuge, Ambonstraat 2, 7395 MA Teuge

Eco tribe Teuge Mondharp Oermuziek Rene Paes

Eco-Tribe
Het voormalige defensieterrein aan de Rijksstraatweg in Teuge – tussen Apeldoorn en Deventer – is al jaren bewoond door de ecologische leefgemeenschap Eco-Tribe. De bewoners hebben o.a. een afvalwatersysteem aangelegd met regenwater en een rietfilter. Zij runnen een biologische tuinderij, een bakkerij en een bibliotheek. De groep kiest bewust voor een duurzame manier van leven. Elke laatste zaterdag van de maand organiseren de bewoners een eetcafé. Ook hebben zij een kunstgalerie, en werken zij aan recycle-meubels. Verder bieden zij een mobiele keuken en organiseren activiteitendagen.

de KHOMUS

In de verte hoor ik de tijd
Dichtbij tsjilpen hoorbaar vogels

Van heel veraf komt aangezet
op ‘t ritme van de mooiste klank

Van heel veraf komt aangezet
het geluid van de KHOMUS dat

het geritsel van berkenblad
met slechts twee tonen de wind snoert

Siberië, Annejan Kuperus

Mouth Harp Day – Saturday 20 June 2015 – from 14:00 at De War – Amersfoort – The Netherlands

Festival for mouth harp musicians, mouth harp makers and audience. The jews harp is an instrument that has devoped all over the world. In many countries, there is a lively jews harp scene and a long tradition. In the Nethelands, only a few musicians play it. All the more reason to come to De WAR and celebrate your favorite musical instrument! There will be a programme with: Phons Bakx, René Paes, Steven Stoop, Harm J. Linsen, Danibal, Coen van Hoboken, Sylvian Trias and Maxim Chapochnikov. Performances, workshops, jam sessions, films and more.

Phons Bakx thumb Danibal thumb Steven Stoop thumb Harm Linsen Rene Paes Oermuziek Mondharp thumb maxim_chapochnikov_middle_28792 Coen van Hoboken thumb Silvian Trias

 Entrancing senses of peace and joy awake as the sounds from the Jews-harps fill the space; rousing the minds like notes from ancient times transferred to today.

Reservations at Danibal via mail@danibal.nl

De War Amersfoort

What is De WAR?
De WAR is the home of, amongst others, the SpullenmannenTransitielabFabLab AmersfoortStudium Generale Amersfoort and OpenToko. You can follow De WAR (mostly in Dutch) through www.twitter.com/uitdewar and facebook.

De WAR is an open laboratory in the former food dye factory Warner & Jenkinson in Amersfoort. Inventors and artists will find a workshop, open knowlegde and a place to experiment. Starters can rent an affordable office, shared with other creative minds. The audience can experience the latest developments in science, art, innovation and sustainability. De WAR is located at Geldersestraat 6 in Amersfoort, The Netherlands.

Mondharpisten volstrekt in de WAR – Amersfoort 20 juni 2015

Mondharpwerkplaats 20 juni 2015

Nederland telt slechts weinig spelers die vol toewijding de mondharp plukken. Reden te meer om bijeen te komen en je favoriete instrument te vieren! Daarvoor hebben we de langste dag van het jaar gekozen. Genoeg tijd om je onder te dompelen in de wereld die mondharp heet. Een programma met optredens, workshops, jamsessies, films en meer, Een aantal spelers hebben al bevestigd: Phons Bakx (meestermondharpist, auteur, etnomusicoloog), René Paes (Oermuziek), Steven Stoop (mondharpmaker), Harm J. Linsen (representant International Jew’s Harp Society), Coen van Hoboken (muziekinstrumentenbouwer), Sylvian Trias (meester van obscure mondharptradities en musicoloog) en Danibal (mondharpspecialist, cartoonist). Maxim Chapochnikov (programmamaker, onderzoeker, DJ, muzikant) zal het programma in de WAR modereren.

De mondharp is een klein tokkelinstrument dat in veel muziekstijlen wordt bespeeld: van volksmuziek, klassieke muziek, eigentijdse dansmuziek tot post-elektronische muziek. De mondharp komt voor in Italië, Oostenrijk, Noorwegen, Rusland, de Verenigde Staten, Indonesië, en veel andere landen. het is dan ook een universeel muziekinstrument. Elk continent kent zijn eigen mondharptradities. Jakoetië (Noordoost-Siberië) kent sinds enkele jaren een nationale feestdag voor de mondharp: Khomus Day. Er is dan ook geen ander land waar de mondharp zoveel aanzien kent.

Phons Bakx thumb Danibal thumb Steven Stoop thumb Rene Paes Oermuziek Mondharp thumb maxim_chapochnikov_middle_28792 Harm Linsen Coen van Hoboken thumb Silvian Trias

Wees welkom in de WAR, een prachtige lokatie in Amersfoort!

logo-dewar

De Mondharpwerkplaats biedt een programma  met workshops, optredens, presentaties, interviews, jamsessie, films, uitwisseling, en meer. De optredens en jamsessie vinden plaats in de avond. Programma: zie onderaan deze pagina.  

Steven Stoop: workshop mondharp maken
Steven maakt prachtige metalen mondharpen geïnspireerd op eeuwenoude Jakoetische tradities met indrukwekkende klanken. Daar is hij al bijna 20 jaar mee bezig. Steven maakt niet alleen mondharpen voor mondharpspelers in Nederland, maar ook voor liefhebbers uit Rusland. Amerika, Duitsland, Japan, Israël, en uit de verste hoeken van de aardbol. In de workshop laat Steven zien hoe mondharpen maken in zijn werk gaat.

Sylvain Trias – meester in vrijwel verdwenen mondharptradities
Meestermondharpist en musicoloog afkomstig uit Frankrijk met ongeëvenaarde kennis van de eigenschappen en mogelijkheden van de mondharp. Sylvain is gespecialiseerd in de bijna verdwenen Langa (muzikantencaste) mondharptradities uit Rajasthan in Noordwest-India. Ook heeft hij zich de mondharpstijl eigen gemaakt van de obscure Wiwa-bergbewoners van de Sierra Nevada de Santa Marta in Columbia. Daarnaast beheerst hij verschillende Siberische mondharpstijlen. In 2010 voltooide Sylvain zijn proefschrift over de mondharp als een ‘biologisch instrument’: Helmholtz & coupled resonators acoustics In jew’s harp playing tijdens zijn studie aan Folk Art and Folk Music Department, Telemark University College in Rauland, Noorwegen. De bijdrage van Sylvain aan de Mondharpwerkplaats belooft een unieke en onvergetelijke ervaring met mondharpmuziek te worden!

Phons Bakx: virtuoos mondharpspel
Radioprogrammamaker, publicist, samensteller van CD’s met onder meer mondharpmuziek, oprichter van negen mondharpensembles waaronder het Middelburgs Mondharp Ensemble, Kwintes Ensemble, Casu Martsu Ensemble en tenslotte Mondharptrio Aubergine. Ook is hij oprichter van de op Indonesische cultuur geörienteerde ensembles Gengénggonggan en Orang Génggong. Phons is een onbetwiste meesterspeler op de mondharp. Hij is de auteur van het Nederlandse standaardwerk over de mondharp: De Gedachtenverdrijver. De Historie van de Mondharp. Phons weet letterlijk alles van de mondharp en hij weet daar op bevlogen wijze over te praten. Hij is dan ook al meer dan 30 jaar gefascineerd door dit bijzonder muziekinstrument. Laat je vervoeren door zijn muziek van Zeeuwse achtertuinen tot aan de steppen in Mongolië.

Coen van Hoboken – Tong Instruments
Ontwerper en bouwer van nieuwe muziekinstrumenten gebaseerd op vibrerende tongen. Coen woont in Deest bij Nijmegen. Hij heeft een passie voor de sonische mogelijkheden van de mondharp. In de Mondharpwerkplaats komt Coen de unieke 5 tonige mondharp demonstreren. De vijf tongen van verenstaal zijn vlak naast elkaar gemonteerd op een frame van messing en zijn makkelijk af te wisselen bij het bespelen. Het instrument is pentatonisch gestemd, en iedere toon is ook apart te herstemmen. De boventonen van iedere tong zijn speciaal gestemd! Naast een demonstratie van het instrument zal Coen ook ingaan op de rol van boventonen bij de mondharp.

René Paes: optreden met mondharpen
René zet zich in om de bekendheid van de mondharp te behouden en te verbreiden. Dat doet hij in het project Oermuziek met muzikale uitvoeringen, blogs, en meer. Als muzikant en experimentalist heeft René zich onder andere ontwikkeld in het Zwolse collectief De Fabriek, en was hij actief in ambient-gerelateerde muziekprojecten. De mondharp brengt speelsheid en ook rust. Ervaar het met de mondharpmuziek van René Paes. 

Danibal: optreden met stem, mondharpen, loops en workshop mondharp spelen!
De Utrechtse Danibal is klankkunstenaar met een specialisatie in de mondharp. Op dit haast vergeten instrument, een soort analoge synthesizer uit de oertijd, is hij inmiddels een autoriteit. Danibal schippert ergens tussen klankpoëzie, minimale techno en alpenfolklore. Als zanger houdt Danibal vooral van tekstloze zang, denk aan jodelen, boventoonzang, human beatbox etc. Zijn muziek is doorspekt met elementen uit diverse culturen, maar hij weet het nonchalant om te zetten in eigentijdse ritmische muziek, hier en daar aangevuld met life loops. Danibal biedt ook mondharpworkshops. Naast zijn – altijd – verrassende muzikale activiteiten, is hij werkzaam als cartoonist.

Harm J. Linsen: suprise-bijdrage 
Harm is werkzaam bij het onderscheidende Museum voor Volkenkunde te Leiden. In de depots van dit museum zijn veel bijzondere mondharpen te vinden. Harm is wereldreiziger en onderzoeker op het gebied van de mondharp waaronder mondharpoctrooien en mondharpgeschiedenis. Ook bouwt hij akoestische hoorns om het volume van mondharpen op natuurlijke wijze te versterken. Harm is de Nederlandse representant van de International Jew’s Harp Society. Dit genootschap stelt zich als doel om het erfgoed van de mondharp te behouden als ook nieuwe ontwikkelingen aan te moedigen, door de interesse te wekken van zoveel mogelijk mensen voor de mondharp. Laat je verrassen door zijn inbreng in de mondharpwerkplaats!

Maxim Chapochnikov – moderator
Maxim is onder meer een autoriteit op het gebied van muziekcultuur van de inheemse volkeren in Siberië en Centraal-Azië. Hij heeft daar dan ook veel gereisd en unieke veldopnames gemaakt, die zijn gepresenteerd op de Nederlandse radio en TV. Hij organiseert concerten en festivals verwant aan etnische muziek en hij heeft samenwerkingen in Europa georganiseerd voor de muzikanten die hij op zijn reizen ontmoette. Zo had hij al in 1996 een concertprogramma samengesteld met enkele mondharpmeesters uit Siberië: Spiridon Shishigin, Bolot Bairyshev, Anatoli Kuular en Robert Zagretdinov. Verder is Maxim actief als DJ Goldfinger, producer, geluidskunstenaar en coördinator wereldmuziek bij de Concertzender. Hij is afkomstig uit de Russische Oeral op het grensgebied met Siberië en Kazachstan. Sinds eind jaren 80 woont hij in Amsterdam.

Duo Steven Stoop en Danibal
Veelbelovende muzikale ontmoeting tussen twee oude mondharpvrienden.

In de vorm van break-out activiteiten biedt de Mondharpwerkplaats ook gelegenheid om mondharpdocumentaires te bekijken.

Talking To Gods: documentaire 
Talking to gods
 is een documentaire van de Jakoetische regisseur Andrei I, gewijd aan de historische en natuurlijke mysteries van Jakoetië (republiek Sakha zoals de Jakoeten hun land noemen). De film Talking to gods is gewijd aan de rijke historie van de khomus (Jakoetische benaming voor mondharp). Waar kwam de voorganger van de moderne mondharp vandaan en hoe heeft deze zich verspreid? De makers van deze documentaire zoeken naar de antwoorden op deze vragen.

Talking to gods

Masters of the Yi Mouth Harp: documentaire 
Masters of the Yi Mouth Harp is een documentaire van Yi Wu en Jonathan Richter over de muziek en cultuur van de Yi mondharp in China. De film omvat interviews en muziekuitvoeringen van expert Yi mondharpisten. De documentairemakers hebben met deze productie niet alleen als doel de mondharp te promoten als muzikaal en cultureel erfgoed, maar zij zetten zich ook in voor de continuïteit van de mondharp als een menselijk fenomeen. 

Masters of the Yi Mouth Harp

Verder: jamsessies en muzikale verrassingen

PROGRAMMA:
Het mondharpevenement in de WAR bestaat uit twee blokken: Overdag is er ruimte om je eigen mondharp te maken onder het toeziend oog van expert Steven Stoop. Danibal zal een workshop geven en er worden films getoond.

In de avond zijn de optredens en korte gesprekken olv moderator Maxim Chapochnokov met aan het eind een jamsessie geleid door Danibal. Zelfgemaakte mondharpen zijn meer dan welkom. :)

DAGPROGRAMMA (workshops en films) Zaterdag 20 juni – vanaf 14 uur – 17 uur in de WAR, Amersfoort 

14:00 Inloop en de opening in de werkplaats van de WAR.
14:30 – 16:00 Workshop mondharp maken o.l.v. Steven Stoop 

14:30 – 16:00 Workshop mondharp spelen o.l.v. Danibal 
16:00 – 17:30 Mondharpfilms: Talking To Gods: documentaire & Masters of the Yi Mouth Harp: documentaire, Mundton: documentaire 

Tussen 17:30 en 19:00 is pauze/etenstijd

AVONDPROGRAMMA (optredens) Zaterdag 20 juni – vanaf 19:00 uur – 21:30 uur in de WAR

19:00 Sylvain Trias (FR)
19:15 Harm J. Linsen
19:30 Coen van Hoboken – Tong Instruments
19:45 René Paes
20:00 Danibal
20:15 Phons Bakx
20:30 Duo Steven Stoop en Danibal
20:45–21:30 JAM-sessie

De WAR, bijdrage € 5,-
Neem je deel aan de workshop Mondharp maken van Steven Stoop? Reken dan op een bijdrage in materiaalkosten van € 15,-.
Er is geen pin aanwezig op deze lokatie, dus vergeet niet contant geld mee te nemen.

RSVP indien mogelijk. Meld je aan bij Danibal via mail@danibal.nl

Mondharpen in de WAR Amersfoort 20 juni 2015

OVER DE WAR
De WAR is het huis van ondermeer de Spullenmannen, het Transitielab, het Repair Cafe, FabLab AmersfoortStudium Generale AmersfoortUniversiteit Amersfoort en OpenToko. Je kunt De WAR ook volgen via www.twitter.com/uitdewar en op facebook. De WAR is een open laboratorium in de voormalige kleurstoffabriek van Warner & Jenkinson te Amersfoort. Uitvinders en kunstenaars vinden er een werkplaats, kennis en een plek voor experimenten. Je kunt De WAR vinden op Geldersestraat 6 (voorheen Kleine Koppel 40), 3812 PP te Amersfoort.

www.dewar.nl

Balinese genggong mondharp

De genggong is de traditionale mondharp uit Bali (Indonesië). Daar wordt het instrument gebruikt als volksinstrument en sinds de dertiger jaren van de 20e eeuw ook in de Gamelan-muziek. Gamelan wordt als een van de hoogst ontwikkelde muzikale vormen ter wereld beschouwd. De genggong is een unieke houten mondharp, meer dan de moeite waard om te leren bespelen. Misschien wel de allermooiste houten mondharp ter wereld. Wat hem onderscheidt van andere mondharpen is de manier van spelen en de gebruikte materialen. Veel mondharpen zijn gemaakt van metaal of bamboe. De genggong is gesneden uit palmboomhout. Bij de meeste mondharpen sla je de snaar (lamel) van het instrument aan met de vinger, maar bij de genggong trek je aan een koord waar een stokje aan bevestigd is voor de grip. Mondharpen die met een trekkoord worden aangedreven vindt je ook in Mongolië (Khulsan Khuur), in Noord-Japan (mukkuri), en in Papoea-Nieuw-Guinea (susap).

Genggong Mondharp Rene Paes Oermuziek

De genggong is een moeilijk te leren mondharp voor de gevorderde mondharpisten onder ons. Buiten de inheemse gebieden wordt het instrument nauwelijks bespeeld. Het trekken aan het koord dient recht te gebeuren, in de lengterichting van de genggong. Aan de kant waar je het muziekinstrument vasthoudt zit een lap stof dat het vasthouden comfortabeler maakt. je kan enkele vingers in het stof wikkelen voor extra grip en demping.

De Amersfoortse muziekinstrumentenbouwer Gerrit Menkveld (circa 90 jaar) heeft ooit een cahier geschreven over de genggong met vooral de focus op hoe je zelf een genggong kan maken. De titel van dit boekje is: ‘De mondharp: Een mystiek muziekinstrument’.

Mondharpen – Sociaal-culturele vereniging Eureka – 25 mei 2015

“De mondharp is een van de oudste muziekinstrumenten ter wereld. De eerste sporen – van duizenden jaar geleden – zijn gevonden in China. Archeologen spreken elkaar tegen over het tijdperk van de introductie van de mondharpen in Europa: sommigen dateren de vroegste bodemvondsten uit de Romeinse tijd, anderen uit het tijdperk van de Vikingen, meest gangbaar zijn Europese dateringen vanaf de veertiende eeuw. De mondharp is waarschijnlijk via de karavaanroutes vanuit Azië naar het Middellandse Zee gebied verder in Europa geïntroduceerd. Het instrument kent een verscheidenheid aan namen alleen al in onze eigen taal, bijvoorbeeld: mondtrommel, tromp, jodenharp, bromijzer, snorreding, oink-beest, dan moi, en gedachtenverdrijver. Internationaal wordt de mondharp onder andere genoemd: jaw harp, jew’s harp, juicy harp, mouth harp, twanger, maultrommel, khomus, munnharpe, en vele andere benamingen.”

Heilzame werking
R.W. Paes (54) verdiepte zich in de achtergronden van de mondharp en kwam verhalen tegen uit vele tijdperken. Onder de noemer Oermuziek treedt hij op met mondharpmuziek en biedt hij ook een leerplaats voor mensen die met begeleiding mondharp willen leren spelen. “In de middeleeuwen was het instrument wijdverbreid in West-Europa. De mondharp kende een opleving in de jaren zeventig door de folkmuziek. Ook hedendaagse musici passen het geluid soms toe in post-elektronische organische muziek. In Nederland is de mondharp grotendeels in de vergetelheid geraakt. De mondharp wordt in Siberië onder andere toegepast in de gezondheidszorg. Via de vibrerende tonen worden bepaalde onderdelen in het lichaam bereikt en gestimuleerd. Ook in andere landen kent men de heilzame werking van het onopvallend instrument.”

Oermuziek Mondharp Genggong Danmoi R.W. Paes

Mondharpen vanuit Balinese oerwouden tot Oostenrijkse trekkershutten
Kom luisteren en ervaar de organische klanken van R.W. Paes vanuit de middeleeuwen naar de 21ste eeuw. Met adem, lichamelijke resonantie, bamboe en ijzer maakt hij muzikale bourdonklanken en boventonen opgewekt met mondharpen uit Balinese oerwouden, Vietnamese riviergebieden, Siberische toendra’s, Nepalees hooggebergte en Oostenrijkse trekkershutten. Natuurmuziek met enkel pure ingrediënten. Sprakeloze verhalen uit kampementen en tijden toen er nog geen gitaren, violen, en piano’s bestonden. Muziek met bijna vergeten instrumenten

Sociaal-culturele vereniging Eureka – 25 mei 2015 – vanaf 21 uur bij Open Podium
Assendorperplein 9, 8012 TW Zwolle

Toegang voor leden gratis. Ben je geen lid? Een tijdelijk lidmaatschap kost 2,5 euro.